Platform değiştirerek hosting taşımak, aynı platformda taşımaktan farklı bir iştir. Dosyaları ve veritabanını kopyalamak yetmez; iki işletim sisteminin dosya sistemi davranışı, web sunucusu yapılandırması ve yol biçimi farklıdır. Bu farklar hazırlıksız yapılan geçişlerde saatler süren hata avlarına dönüşür.
Bu rehber, Windows hosting ile Linux hosting arasında geçiş yaparken karşılaşacağınız somut farkları ve kesintisiz taşımanın adımlarını anlatıyor.
Platformlar Arası Dört Kritik Fark
Bu dört fark, platform değiştiren taşımalarda sorunların neredeyse tamamının kaynağıdır.
1. Büyük/Küçük Harf Duyarlılığı
En sinsi fark budur. Windows dosya sistemi harf duyarsızdır: Logo.PNG ve logo.png aynı dosyadır. Linux'ta ise bunlar iki farklı dosyadır.
Sonuç: Windows'ta yıllarca sorunsuz çalışan bir sitede, kodda Images/Logo.png yazan bir referans Linux'a taşındığında kırılır. Belirti tipik olarak şudur — site açılır, düzen bozuk görünür ve bazı görseller yüklenmez. Bu, Windows'tan Linux'a geçişte en sık yaşanan sorundur ve taşımadan önce dosya adı/referans denetimi yapılarak önlenebilir.
2. Yol Ayırıcı
Windows ters bölü (\), Linux düz bölü (/) kullanır. Kodda sabit yazılmış Windows yolları Linux'ta çalışmaz. Yapılandırma dosyalarındaki yükleme dizini yolları, log yolları ve şablon yolları tek tek gözden geçirilmelidir.
3. Web Sunucusu Yapılandırması
URL yeniden yazma kuralları iki platformda tamamen farklı biçimde yazılır: Windows tarafında XML tabanlı bir yapılandırma dosyası, Linux tarafında ise metin tabanlı kurallar kullanılır. Bu kurallar otomatik olarak dönüştürülmez; elle yeniden yazılmalıdır.
Bunu atlamanın sonucu nettir: ana sayfa açılır, iç sayfaların tamamı 404 verir. Temiz URL kullanan her site (yani neredeyse her modern site) bu kurallara ihtiyaç duyar.
4. Dosya İzinleri
Linux'ta her dosya ve dizinin sahibi ve izin bitleri vardır; Windows'un izin modeli farklı çalışır. Windows'tan gelen dosyalar Linux'a aktarıldığında izinler anlamlı bir karşılığa oturmaz ve elle düzeltilmesi gerekir. Yükleme klasörlerine yazma izni verilmemesi, "dosya yüklenemiyor" hatalarının bir numaralı nedenidir.
Veritabanı Tarafı
Platform geçişinde veritabanı, aynı motorda kalıyorsa sorun çıkarmaz. Motor da değişiyorsa (örneğin MSSQL'den MySQL'e) iş, taşımanın ötesine geçer.
- Aynı motor, farklı platform: Döküm alıp geri yüklemek yeterlidir. Karakter kümesi ve sıralama (collation) ayarlarının iki tarafta aynı olduğunu doğrulayın — Türkçe karakter sorunlarının kaynağı genellikle burasıdır.
- Motor değişimi: Tablo yapıları ve standart sorgular taşınır; saklı yordamlar, tetikleyiciler ve platforma özgü sorgu sözdizimi elle yeniden yazılmalıdır. Bu, bir taşıma değil kısmi yeniden yazım projesidir ve ayrı planlanmalıdır.
Kesintisiz Taşımanın Yedi Adımı
1. Uyumluluk Denetimi Yapın
Taşımaya başlamadan önce şunları listeleyin: uygulamanızın çalışma zamanı gereksinimleri, kullandığı eklentiler, veritabanı motoru ve platforma özgü bileşenler. Bu listede Linux'ta karşılığı olmayan tek bir kalem varsa, taşıma planı değişir.
2. Hedef Ortamı Kurun ve Sürümleri Eşleyin
Yeni hesapta çalışma zamanı sürümünü eskisiyle aynı yapın. Taşıma ile sürüm yükseltmesini aynı anda yapmayın — sorun çıktığında hangisinin sebep olduğunu ayırt edemezsiniz. Önce birebir taşıyın, çalıştırın, sürüm yükseltmesini ayrı bir iş olarak sonra yapın.
3. Dosyaları Aktarın ve Adları Denetleyin
Aktarımdan sonra Linux'a geçiyorsanız dosya adlarını denetleyin: büyük harf içeren dosya adları ve koddaki referansları karşılaştırın. Bu denetimi taşıma sırasında yapmak, sonradan tek tek kırık görsel avlamaktan çok hızlıdır.
4. İzinleri Ayarlayın
Dizinler ve dosyalar için uygun izinleri verin. Yükleme, önbellek ve log dizinlerine yazma izni gerekir; geri kalan dosyalar yazılabilir olmamalıdır. Her şeye geniş izin vermek işi çözer ama ciddi bir güvenlik açığı bırakır.
5. Yeniden Yazma Kurallarını Dönüştürün
URL kurallarını yeni platformun biçimine çevirin. Dönüştürme sonrası mutlaka test edin: ana sayfa, bir iç sayfa, bir kategori sayfası ve bir sorgu parametreli adres. Dördü de çalışıyorsa kurallar doğrudur.
6. Alan Adını Yönlendirmeden Test Edin
Bilgisayarınızın hosts dosyasına yeni sunucunun IP adresini ekleyerek siteyi yalnızca kendiniz için yeni sunucudan açın. Ziyaretçiler eski sunucuda kalır. Tüm işlevleri gezin, bulduğunuz hataları düzeltin. Bu adım, platform değiştiren taşımalarda pazarlıksızdır — çünkü platform farkı kaynaklı hataların çoğu ancak siteyi kullanırken ortaya çıkar.
7. TTL Düşürün, Senkronize Edin, Yönlendirin
Geçişten 24-48 saat önce DNS yaşam süresini (TTL) düşürün. Geçiş anında eski siteyi bakım moduna alın, son değişiklikleri senkronize edin ve A kaydını yeni IP'ye çevirin. Eski hesabı en az bir hafta açık ve yazma kapalı tutun.
Geçiş Sonrası Kontrol Listesi
- Tüm sayfa tipleri: Ana sayfa, kategori, detay, arama, form sayfası — hepsini açın.
- Kırık görsel taraması: Harf duyarlılığı kaynaklı kırık bağlantıları bulmak için siteyi bir bağlantı denetleyicisiyle tarayın.
- Form ve e-posta: İletişim formu gönderiminin hem çalıştığını hem e-postanın ulaştığını doğrulayın.
- Zamanlanmış görevler: Eski hesaptaki cron görevleri yeni hesapta kurulmuş mu?
- SSL ve yönlendirme: Sertifika geçerli mi, dört adres varyantı tek kanonik adrese gidiyor mu?
- Arama motoru tarama hataları: Geçişten sonraki hafta boyunca tarama raporunu izleyin.
Linux'tan Windows'a Geçiş
Bu yön daha nadirdir ve genellikle bir MSSQL veya .NET gereksiniminden doğar. Ters yönde harf duyarlılığı sorun çıkarmaz (Windows daha toleranslıdır), ancak dikkat edilecek noktalar şunlardır: yeniden yazma kurallarının XML biçimine dönüştürülmesi, dosya izin modelinin farklılığı ve PHP tabanlı bir uygulama taşıyorsanız eklenti kurulumunun Windows tarafında daha kısıtlı olabileceği.
Sonuç
Platform değiştiren bir hosting taşımasında başarıyı belirleyen şey aktarım hızı değil, önceden yapılan uyumluluk denetimidir. Harf duyarlılığı, yol biçimi, yeniden yazma kuralları ve izinler — bu dört başlığı taşımadan önce ele alan geçişler sorunsuz tamamlanır, almayanlar canlıda hata avlar. hosts dosyası testi ve düşürülmüş TTL ise riskin geri kalanını ortadan kaldırır. Doğru hazırlanmış bir geçişte ziyaretçileriniz taşındığınızı fark etmez.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Platform değiştiren taşıma ne kadar sürer?
Hazırlık ve test dahil, orta ölçekli bir site için bir ila iki iş günü. Fiili kesinti süresi doğru uygulandığında son senkronizasyon kadardır. Süreyi belirleyen şey veri boyutu değil, uyumluluk sorunlarının sayısıdır.
Platform değiştirmek SEO'yu etkiler mi?
URL yapınız ve içeriğiniz değişmiyorsa hayır. Etki yaratan durumlar teknik hatalardır: yeniden yazma kuralları kurulmadığı için 404 veren iç sayfalar, harf duyarlılığı yüzünden kırılan görseller ve uzun süren kesinti. Bunlar platform değişiminin değil, eksik hazırlığın sonucudur.
E-postalarım da taşınır mı?
Otomatik olarak taşınmaz. E-posta trafiğini MX kayıtları yönetir ve bunlar web trafiğinden bağımsızdır. E-postayı da taşıyacaksanız kutu içeriklerini ayrıca aktarmanız ve MX kayıtlarını güncellemeniz gerekir. Taşımıyorsanız MX kayıtlarına hiç dokunmayın.
Taşıma başarısız olursa geri dönebilir miyim?
Eski hesabı kapatmadıysanız evet — DNS kaydını eski IP'ye çevirmek yeterlidir. Bu yüzden eski hesabı en az bir hafta açık tutmak ve o süre boyunca eski sunucuda yazma işlemlerini kapalı bırakmak taşıma planının parçası olmalıdır.
